
Nên vận động bao nhiêu phút mỗi tuần để tốt cho sức khỏe? Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), người trưởng thành nên vận động ở cường độ vừa phải 150 - 300 phút mỗi tuần, hoặc 75 - 150 phút ở cường độ cao, kết hợp bài tập tăng sức mạnh cơ ít nhất 2 ngày mỗi tuần. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ khuyến nghị vận động cho từng nhóm tuổi, cách nhận biết cường độ tập và gợi ý lịch tập dễ áp dụng tại nhà.
Vì sao cần quan tâm đến thời lượng vận động?
Duy trì hoạt động thể chất thường xuyên là một trong những cách quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe và giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh mạn tính. Tuy nhiên, không phải ai cũng đáp ứng được mức vận động được khuyến nghị.
Theo bản tin của WHO về hoạt động thể chất (2024), khoảng 31% người trưởng thành trên thế giới, tương đương 1,8 tỷ người, chưa vận động đủ trong năm 2022. Tình trạng thiếu hoạt động thể chất có liên quan đến nguy cơ tử vong cao hơn khoảng 20 - 30% so với việc duy trì mức vận động phù hợp.
Ngược lại, vận động đều đặn có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. WHO cho biết hoạt động thể chất giúp giảm nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân, bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường tuýp 2 và một số loại ung thư. Bên cạnh đó, việc tập luyện còn góp phần cải thiện sức khỏe tinh thần, chức năng nhận thức, chất lượng giấc ngủ và khả năng giữ thăng bằng.
Một nguyên tắc quan trọng được WHO nhấn mạnh là vận động một chút vẫn tốt hơn không vận động. Vì vậy, nếu chưa quen tập luyện, bạn không nhất thiết phải bắt đầu với những buổi tập kéo dài. Trái lại, việc tăng dần thời gian và duy trì thói quen đều đặn sẽ giúp cơ thể thích nghi tốt hơn.

Khuyến nghị thời lượng vận động của WHO theo từng nhóm tuổi
Bảng dưới đây tóm tắt Hướng dẫn về hoạt động thể chất và hành vi tĩnh tại năm 2020 của WHO (Bull và cộng sự, British Journal of Sports Medicine, 2020). Mỗi nhóm có mục tiêu khác nhau về hoạt động aerobic, tăng sức mạnh cơ và rèn luyện khả năng thăng bằng.
|
Nhóm đối tượng |
Vận động aerobic (sức bền) |
Hoạt động bổ sung |
|
Trẻ em và thanh thiếu niên 5 - 17 tuổi |
Trung bình ít nhất 60 phút mỗi ngày, ở cường độ vừa đến cao |
Kết hợp hoạt động cường độ cao và bài tập tăng cường cơ, xương ít nhất 3 ngày mỗi tuần |
|
Người trưởng thành 18 - 64 tuổi |
150 - 300 phút mỗi tuần ở cường độ vừa hoặc 75 - 150 phút ở cường độ cao, hoặc kết hợp tương đương |
Tập tăng sức mạnh các nhóm cơ chính từ 2 ngày mỗi tuần trở lên |
|
Người cao tuổi từ 65 tuổi |
Áp dụng mức khuyến nghị tương tự người trưởng thành |
Bổ sung hoạt động đa thành phần chú trọng thăng bằng và sức mạnh ít nhất 3 ngày mỗi tuần để cải thiện chức năng vận động và phòng ngã |
|
Phụ nữ mang thai và sau sinh |
Ít nhất 150 phút mỗi tuần ở cường độ vừa |
Kết hợp hoạt động aerobic và bài tập tăng cơ; người đã tập cường độ cao trước khi mang thai có thể tiếp tục nếu không có chống chỉ định |
WHO cũng cho biết người trưởng thành có thể nhận được thêm lợi ích sức khỏe khi vận động trên 300 phút mỗi tuần ở cường độ vừa hoặc trên 150 phút ở cường độ cao. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là mọi người đều cần tập vượt mức khuyến nghị. Thời lượng và cường độ vận động nên phù hợp với khả năng của từng cá nhân.
Đối với người mắc bệnh mạn tính hoặc người khuyết tật, WHO khuyến khích duy trì hoạt động thể chất trong phạm vi sức khỏe cho phép. Nếu chưa rõ nên lựa chọn bài tập nào hoặc cần điều chỉnh cường độ ra sao, bạn nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia phục hồi chức năng.

Thế nào là vận động ở cường độ vừa và cường độ cao?
Để đạt được mục tiêu vận động mỗi tuần, bạn cần phân biệt giữa cường độ vừa và cường độ cao. Mỗi mức độ đòi hỏi cơ thể tiêu hao năng lượng và phản ứng hô hấp khác nhau, từ đó ảnh hưởng đến thời gian tập cần thiết.
Theo NHS, bạn có thể tự đánh giá cường độ vận động thông qua bài kiểm tra nói chuyện:
- Vận động cường độ vừa: Nhịp tim và nhịp thở tăng nhanh hơn bình thường, nhưng bạn vẫn có thể nói chuyện dù không thể hát. Một số hoạt động tiêu biểu gồm đi bộ nhanh, đạp xe ở tốc độ vừa, khiêu vũ và leo núi nhẹ.
- Vận động cường độ cao: Bạn thở nhanh và mạnh hơn, chỉ có thể nói được vài từ trước khi phải dừng lại để lấy hơi. Các hoạt động phổ biến gồm chạy bộ, đạp xe nhanh hoặc leo dốc, bơi và nhảy dây.
Như vậy, thời gian vận động ở hai mức cường độ có thể được quy đổi tương đối khi tính mục tiêu trong tuần. Theo khuyến nghị của WHO, 150 phút vận động cường độ vừa tương đương với 75 phút vận động cường độ cao. Bạn cũng có thể kết hợp cả hai hình thức để đạt mức hoạt động thể chất phù hợp.
Bài tập tăng sức mạnh cơ gồm những gì?
Bên cạnh hoạt động aerobic như đi bộ, chạy bộ hoặc đạp xe, WHO khuyến nghị người trưởng thành nên tập tăng sức mạnh cơ ít nhất 2 ngày mỗi tuần. Những bài tập này giúp duy trì sức mạnh của các nhóm cơ chính, hỗ trợ vận động và thực hiện các hoạt động thường ngày.
Theo NHS, bài tập tăng cơ không nhất thiết phải sử dụng máy tập hoặc tạ chuyên dụng. Bạn có thể lựa chọn nhiều hình thức khác nhau, chẳng hạn như:
- Nâng tạ hoặc sử dụng các dụng cụ có trọng lượng phù hợp.
- Mang túi đồ nặng trong khả năng cho phép.
- Tập với trọng lượng cơ thể như chống đẩy, gập bụng và squat.
- Tập yoga, pilates hoặc thái cực quyền.
- Sử dụng dây kháng lực để tập luyện tại nhà.
Các bài tập nên tác động đến những nhóm cơ chính gồm chân, hông, lưng, bụng, ngực, vai và tay. Bạn có thể thay đổi bài tập giữa các buổi để cơ thể được vận động cân đối, đồng thời lựa chọn mức độ phù hợp với thể lực.
Gợi ý lịch vận động 150 phút mỗi tuần cho người trưởng thành
Để duy trì thói quen tập luyện, bạn nên phân bổ thời gian vận động hợp lý thay vì dồn toàn bộ thời lượng vào một hoặc hai buổi. NHS khuyến khích chia hoạt động thể chất trong khoảng 4 - 5 ngày mỗi tuần hoặc duy trì mỗi ngày, tùy theo lịch sinh hoạt và khả năng của từng người.
Dưới đây là lịch vận động tham khảo dành cho người trưởng thành khỏe mạnh, có thể điều chỉnh theo điều kiện thực tế:
|
Ngày |
Hoạt động gợi ý |
Thời lượng |
|
Thứ 2 |
Đi bộ nhanh (ngoài trời hoặc máy chạy bộ) |
30 phút |
|
Thứ 3 |
Bài tập tăng cơ với dây kháng lực, trọng lượng cơ thể |
20 - 30 phút |
|
Thứ 4 |
Đạp xe tập cường độ vừa |
30 phút |
|
Thứ 5 |
Nghỉ ngơi tích cực: giãn cơ, đi bộ nhẹ |
Tùy thích |
|
Thứ 6 |
Đi bộ nhanh hoặc khiêu vũ |
30 phút |
|
Thứ 7 |
Bài tập tăng cơ + đạp xe |
30 phút |
|
Chủ nhật |
Hoạt động ngoài trời cùng gia đình |
30 phút |
Với lịch tập trên, bạn có thể hướng tới khoảng 150 phút vận động aerobic cường độ vừa mỗi tuần, đồng thời bố trí ít nhất 2 buổi tập tăng sức mạnh cơ. Thời lượng trong bảng là gợi ý để tham khảo, không phải lịch tập bắt buộc cho tất cả mọi người.
Nếu mới bắt đầu, bạn có thể chia mỗi buổi thành những khoảng ngắn từ 10 - 15 phút, sau đó tăng dần thời gian khi cơ thể đã thích nghi. Điều quan trọng là duy trì vận động đều đặn và tránh cố tập quá sức ngay từ đầu.
>>> Xem thêm: Zone 2 là gì và nhịp tim lúc chạy bộ bao nhiêu là an toàn

Giảm thời gian ngồi lâu cũng rất quan trọng
Bên cạnh việc đạt đủ số phút vận động mỗi tuần, bạn cũng cần chú ý hạn chế thời gian ngồi liên tục. WHO định nghĩa hành vi tĩnh tại là khoảng thời gian thức nhưng cơ thể tiêu hao rất ít năng lượng, thường xảy ra khi ngồi, ngả lưng hoặc nằm.
Theo WHO, thời gian ngồi nhiều có liên quan đến nguy cơ cao hơn về tử vong do mọi nguyên nhân, bệnh tim mạch, một số loại ung thư và đái tháo đường type 2 ở người trưởng thành. Vì vậy, tổ chức này khuyến nghị hạn chế hành vi tĩnh tại và thay thế một phần thời gian ngồi bằng hoạt động thể chất ở bất kỳ cường độ nào, kể cả vận động nhẹ.
Bạn có thể bắt đầu thay đổi thói quen bằng những cách đơn giản sau:
- Đứng dậy đi lại hoặc vươn vai sau một khoảng thời gian ngồi làm việc.
- Đứng hoặc đi bộ nhẹ khi nghe điện thoại.
- Sử dụng cầu thang bộ thay cho thang máy khi điều kiện sức khỏe cho phép.
- Đi bộ nhẹ nhàng vài phút sau bữa ăn.
- Chủ động thay đổi tư thế trong ngày, tránh ngồi liên tục quá lâu.
Những hoạt động ngắn này không nhất thiết phải thay thế buổi tập chính, nhưng có thể giúp giảm thời gian tĩnh tại và tạo thêm cơ hội vận động trong sinh hoạt hằng ngày.
>>>>Xem thêm: Ngồi lâu có hại gì và mỗi ngày nên đi bao nhiêu bước

Khi nào cần thăm khám và dấu hiệu phải dừng tập ngay
Mặc dù vận động thường xuyên mang lại nhiều lợi ích, không phải ai cũng có thể bắt đầu tập luyện với cùng một cường độ. Người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh hô hấp, phụ nữ mang thai, người cao tuổi lâu ngày không vận động hoặc người vừa trải qua đợt ốm nên trao đổi với bác sĩ trước khi bắt đầu hoặc tăng cường độ tập.
Trong quá trình vận động, nếu xuất hiện triệu chứng bất thường, bạn cần dừng tập và đánh giá tình trạng sức khỏe. Đặc biệt, hãy gọi cấp cứu 115 nếu có những dấu hiệu nghi ngờ nhồi máu cơ tim được NHS đề cập:
- Đau thắt, bóp nghẹt ở ngực, có thể lan ra cánh tay, cổ hoặc hàm.
- Khó thở nặng, thở hổn hển, không thể nói thành câu.
- Vã mồ hôi, buồn nôn; da hoặc môi tái nhợt chuyển xanh xám.
- Ngất hoặc có phản ứng không bình thường.
Đây có thể là dấu hiệu của tình trạng cấp cứu tim mạch. Người gặp triệu chứng không nên tự lái xe đến bệnh viện mà cần gọi cấp cứu để được hỗ trợ kịp thời.
Thiết bị giúp duy trì thói quen vận động tại nhà
Thời tiết không thuận lợi, lịch trình bận rộn hoặc khoảng cách đến phòng tập có thể khiến nhiều người khó duy trì hoạt động thể chất đều đặn mỗi ngày. Trong trường hợp này, các thiết bị tập luyện tại nhà giúp bạn chủ động sắp xếp thời gian và duy trì những buổi vận động khoảng 20 - 30 phút mỗi ngày.
Một số thiết bị có thể tham khảo gồm:
- Máy chạy bộ Toshiko Ultra Storm: Động cơ 4.0HP mạnh mẽ, tải trọng tối đa 150kg, 18 cấp độ dốc, 24 chương trình tập và 3 chế độ tùy chỉnh. Máy còn được trang bị tay cầm tích hợp cảm biến nhịp tim và khóa an toàn tự ngắt nên rất an toàn nếu sử dụng cho người lớn tuổi, người có khả năng giữ thăng bằng kém, mới làm quen với tập luyện.
- Xe đạp tập Toshiko X11: Thiết bị có tải trọng lên tới 150kg, truyền động dây curoa êm ái, kháng lực từ đa cấp, màn hình theo dõi tiến trình tập và bàn đạp chống trơn trượt.
Lưu ý: Các thiết bị này chỉ đóng vai trò hỗ trợ người dùng duy trì hoạt động thể chất tại nhà. Hiệu quả tập luyện vẫn phụ thuộc vào sự đều đặn, thời lượng và cường độ phù hợp với thể trạng. Người có bệnh lý xương khớp, tim mạch hoặc vấn đề sức khỏe khác nên lựa chọn thiết bị và bài tập theo hướng dẫn chuyên môn.

Câu hỏi thường gặp
Đi bộ 30 phút mỗi ngày có đủ không?
Đi bộ nhanh 30 phút mỗi ngày trong 5 ngày mỗi tuần tương đương 150 phút vận động cường độ vừa, đạt mức khuyến nghị tối thiểu của WHO dành cho người trưởng thành. Tuy nhiên, bạn vẫn nên bổ sung các bài tập tăng sức mạnh cơ ít nhất 2 ngày mỗi tuần để đáp ứng đầy đủ khuyến nghị.
Có thể tập trung vận động dồn vào cuối tuần được không?
Bạn vẫn có thể tích lũy thời gian vận động vào cuối tuần, bởi mọi hoạt động thể chất đều có giá trị đối với sức khỏe. Tuy nhiên, NHS khuyến khích phân bổ thời gian tập trong khoảng 4 - 5 ngày mỗi tuần hoặc duy trì mỗi ngày để hình thành thói quen đều đặn và dễ kiểm soát cường độ hơn.
Việc nhà và đi bộ đi làm có được tính vào thời lượng vận động không?
Có. Theo WHO, hoạt động thể chất không chỉ giới hạn ở những buổi tập thể dục có kế hoạch. Bên cạnh đó, các hoạt động trong công việc, đi lại, làm việc nhà và giải trí đều có thể được tính vào tổng thời lượng vận động nếu đạt cường độ phù hợp.
Người trên 65 tuổi cần vận động bao nhiêu phút mỗi tuần?
Người từ 65 tuổi trở lên có thể áp dụng mức khuyến nghị aerobic tương tự người trưởng thành, tức là khoảng 150 - 300 phút mỗi tuần ở cường độ vừa hoặc 75 - 150 phút ở cường độ cao, tùy tình hình sức khỏe. Ngoài ra, WHO khuyến nghị bổ sung các hoạt động đa thành phần chú trọng thăng bằng và sức mạnh ít nhất 3 ngày mỗi tuần để cải thiện chức năng vận động và phòng ngừa té ngã.
Đặc biệt, người cao tuổi có bệnh nền hoặc khả năng vận động hạn chế nên trao đổi với bác sĩ để điều chỉnh bài tập phù hợp.

Kết luận
Theo khuyến nghị của WHO, người trưởng thành nên duy trì 150 - 300 phút vận động cường độ vừa hoặc 75 - 150 phút vận động cường độ cao mỗi tuần, kết hợp ít nhất 2 buổi tập tăng sức mạnh cơ. Bên cạnh đó, việc hạn chế ngồi lâu và chủ động vận động trong sinh hoạt hằng ngày cũng góp phần bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Nếu chưa có thói quen tập luyện, bạn nên bắt đầu từ những hoạt động nhẹ như đạp xe tại chỗ, chạy bộ hoặc đi bộ trong nhà. Nếu bạn muốn trải nghiệm máy chạy bộ, xe đạp tập trước khi chọn mua, hãy ghé showroom Toshiko hoặc gọi hotline 0981.580.000 để được tư vấn.
Bài viết mang tính chất tham khảo, không thay thế chẩn đoán và chỉ định của bác sĩ.





