Sau khi tập luyện, nhiều người thường gặp phải tình trạng đau nhức toàn thân, ê ẩm cả người. Điều này có thể được coi là bình thường nếu bạn không có biểu hiện bệnh lý trước đó. Tuy nhiên, nếu bị đau toàn thân không rõ lý do, tình trạng ê ẩm mình mẩy không có dấu hiệu thuyên giảm thì bạn cần thăm khám ngay để được tư vấn phương pháp điều trị phù hợp.
Biểu hiện đau nhức toàn thân
Đau nhức toàn thân có thể biểu hiện qua nhiều triệu chứng khác nhau, từ cảm giác đau mỏi ở cơ, xương khớp ở quy mô nhỏ rồi lan rộng ra khắp cơ thể. Một số dấu hiệu thường gặp bao gồm:
- Cơ thể xuất hiện những cơn đau âm ỉ ở nhiều vị trí như tay, chân, cơ bắp và xương khớp.
- Cảm giác đau nhức có thể khởi phát tại một vùng rồi lan rộng ra các khu vực khác trên cơ thể.
- Cơ thể thường xuyên mệt mỏi, thiếu sức sống và giảm hứng thú với các hoạt động vui chơi hằng ngày.
- Người bệnh có thể cảm thấy ớn lạnh, rùng mình hoặc lạnh ở bàn tay và bàn chân dù thời tiết không hề lạnh.
- Thân nhiệt thay đổi thất thường, đôi khi xuất hiện cảm giác nóng lạnh xen kẽ, kèm chảy mồ hôi.
- Những cơn đau có thể xuất hiện đột ngột, không rõ nguyên nhân, thường gặp ở vùng đầu và cơ bắp.
- Cảm giác đau nhức có xu hướng tăng lên khi thời tiết thay đổi, vận động quá sức hoặc căng thẳng kéo dài.
- Giấc ngủ bị gián đoạn, người bệnh khó ngủ sâu hoặc thường xuyên tỉnh giấc giữa đêm.
- Một số trường hợp có thể kèm theo các biểu hiện khác như hoa mắt, chóng mặt, đau ngực, khó thở, lo âu, nhạy cảm,....
Những dấu hiệu cho thấy ê ẩm toàn thân cần đi khám ngay
Ê ẩm toàn thân có thể xuất hiện sau khi vận động mạnh hoặc làm việc quá sức. Tuy nhiên, nếu tình trạng đau nhức kéo dài, không rõ nguyên nhân, đi kèm là các triệu chứng bất thường, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám ngay. Những dấu hiệu cần lưu ý bao gồm:
- Cơn đau nhức lan tỏa kéo dài trên 2 tuần mà không xác định được nguyên nhân cụ thể.
- Đau dữ dội, không thuyên giảm dù đã dành thời gian nghỉ ngơi hoặc áp dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà (xoa bóp, chườm nóng, chườm lạnh,....)
- Sốt cao trên 38,5°C hoặc sốt dai dẳng, kèm theo ớn lạnh.
- Đau tức ngực, khó thở hoặc tim đập nhanh bất thường.
- Cơ thể xuất hiện phát ban, mẩn đỏ, sưng tấy hoặc các khớp bị sưng, nóng đỏ.
- Đau nhức xuất hiện sau khi bị côn trùng cắn hoặc có liên quan đến việc sử dụng một loại thuốc nhất định.
- Sụt cân không chủ ý, đặc biệt khi cân nặng giảm trên 5% trong vòng 1 - 2 tháng.
- Mệt mỏi, khó tập trung, ảnh hưởng đến hiệu suất làm việc.
- Xuất hiện tình trạng ngất xỉu, co giật, mất ý thức hoặc thị lực suy giảm.
- Đau nhức kèm theo tình trạng nhạy cảm bất thường với ánh sáng.
Các nguyên nhân thường gặp gây đau nhức toàn thân, ê ẩm cả người
Tình trạng đau nhức toàn thân, ê ẩm cả người có thể xuất phát từ thói quen sinh hoạt, chế độ dinh dưỡng hoặc là biểu hiện của các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn. Dưới đây là những nguyên nhân thường gặp cần đặc biệt lưu ý:
Căng thẳng kéo dài
Stress khiến cơ thể duy trì trạng thái căng thẳng, và làm các nhóm cơ có xu hướng co cứng, đặc biệt ở vùng cổ, vai và lưng. Nếu tình trạng này kéo dài, người bệnh có thể thường xuyên cảm thấy đau mỏi toàn thân, uể oải và thiếu năng lượng.
Thiếu ngủ hoặc ngủ không đủ giấc
Giấc ngủ giúp cơ thể phục hồi cơ bắp, tái tạo năng lượng và điều hòa hoạt động của hệ miễn dịch. Đồng nghĩa, khi thiếu ngủ kéo dài, quá trình phục hồi cũng bị ảnh hưởng, từ đó gây mệt mỏi, cứng cơ và đau nhức toàn thân.
Mất nước
Nước đóng vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất và duy trì hoạt động bình thường của cơ bắp. Khi cơ thể mất nước, người bệnh có thể xuất hiện tình trạng mệt mỏi, chóng mặt và đau cơ, nhất là khi vận động mạnh, tập thể dục thể thao tần suất cao hoặc ra nhiều mồ hôi.
Ngồi lâu hoặc sai tư thế
Việc duy trì một tư thế trong thời gian dài, ngồi cong lưng hoặc mang vác vật nặng không đúng cách có thể khiến các nhóm cơ bị căng cứng. Tình trạng này thường gây đau ở cổ, vai, lưng dưới và hông, thường gặp nhiều ở dân văn phòng, học sinh - sinh viên.
Thiếu hụt dinh dưỡng
Cơ thể thiếu vitamin D, vitamin B12, sắt, magie hoặc canxi rất dễ gặp tình trạng mệt mỏi, suy giảm chức năng cơ và đau nhức. Ngoài ra, chế độ ăn thiếu cân bằng cũng ảnh hưởng đến khả năng phục hồi và duy trì năng lượng của cơ thể sau khi tập luyện, lao động nặng, từ đó làm nặng hơn các cơn đau.
Nhiễm trùng do virus hoặc vi khuẩn
Các bệnh nhiễm trùng như cúm, cảm lạnh và COVID-19 có thể gây đau cơ, mệt mỏi, sốt hoặc ớn lạnh. Đây là những biểu hiện liên quan đến phản ứng miễn dịch khi cơ thể cố chống lại tác nhân gây bệnh. Ngoài ra, một số bệnh nhiễm trùng khác cũng có thể gây đau nhức kéo dài.
Suy giáp
Suy giáp xảy ra khi tuyến giáp không sản xuất đủ hormone cần thiết để điều hòa hoạt động chuyển hóa, từ đó làm tăng cảm giác êm ẩm, nhức mỏi. Ngoài đau nhức cơ và khớp, người bệnh có thể gặp các biểu hiện khác như mệt mỏi, da khô, tóc thưa, trí nhớ suy giảm và nhịp tim chậm.
Thiếu máu
Thiếu máu khiến khả năng vận chuyển oxy đến các mô và cơ quan bị suy giảm, từ đó gây ra tình trạng mệt mỏi, suy nhược và giảm sức bền khi vận động. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể cảm thấy cơ thể đau mỏi và thiếu năng lượng kéo dài.
Thiếu vitamin D
Vitamin D hỗ trợ cơ thể hấp thu canxi, góp phần duy trì sức khỏe của xương và chức năng cơ. Khi thiếu hụt dưỡng chất này, người bệnh có thể gặp tình trạng đau xương, đau cơ hoặc tệ hơn là yếu cơ.
Bệnh Lupus
Lupus là bệnh tự miễn khiến hệ miễn dịch tấn công nhầm các mô và cơ quan khỏe mạnh. Nếu không được điều trị kịp thời, cơ và khớp sẽ bị ảnh hưởng, từ đó gây ra tình trạng đau nhức, cứng khớp, đặc biệt khi vận động; một số trường hợp còn xuất hiện phát ban trên da.
Viêm da cơ
Viêm da cơ là bệnh viêm cơ có liên quan đến cơ chế tự miễn, thường gây yếu cơ và đôi khi đi kèm đau nhức. Người bệnh có thể xuất hiện phát ban đỏ hoặc tím ở mí mắt, bàn tay và các vùng da quanh khớp. Bệnh này rất khó điều trị dứt điểm, cần kết hợp dùng thuốc và vật lý trị liệu để xoa dịu cơn đau.
Viêm đa cơ
Viêm đa cơ là bệnh viêm cơ thường liên quan đến rối loạn miễn dịch, gây yếu cơ và ảnh hưởng chủ yếu đến các nhóm cơ gần thân mình như vai, hông, đùi và cánh tay,.... Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể gặp khó khăn khi đứng lên, leo cầu thang, khó nuốt hoặc khó thở.
>>> Xem thêm: Cách chữa đau nhức bắp chân an toàn, hiệu quả tại nhà
Viêm khớp dạng thấp
Viêm khớp dạng thấp là bệnh tự miễn gây viêm tại các khớp, thường biểu hiện bằng tình trạng đau, sưng và cứng khớp. Nếu bệnh tiến triển, tình trạng viêm có thể ảnh hưởng đến nhiều vùng khác trên cơ thể, đồng thời làm hạn chế khả năng vận động và gây mệt mỏi.
Viêm cột sống dính khớp
Viêm cột sống dính khớp là bệnh viêm mạn tính chủ yếu ảnh hưởng đến cột sống, vùng hông, ngực, đầu gối và các khớp cùng chậu. Người bệnh thường bị đau, cứng vùng lưng hoặc hông, đặc biệt vào buổi sáng; trong trường hợp nặng, có thể gây ảnh hưởng đến khả năng vận động.
Đau cơ xơ hóa
Đau cơ xơ hóa là tình trạng đau mạn tính lan tỏa, thường đi kèm mệt mỏi, rối loạn giấc ngủ, stress, suy giảm trí nhớ và khó tập trung. Người mắc bệnh có thể nhạy cảm hơn với các kích thích gây đau, khiến cảm giác ê ẩm xuất hiện ở nhiều vùng trên cơ thể.
Hội chứng mệt mỏi mạn tính
Hội chứng mệt mỏi mạn tính gây kiệt sức kéo dài và không có dấu hiệu cải thiện sau khi nghỉ ngơi. Bên cạnh tình trạng thiếu năng lượng, người bệnh có thể gặp các triệu chứng khác như đau cơ, đau khớp, rối loạn giấc ngủ và suy giảm khả năng tập trung.
Bệnh Lyme
Bệnh Lyme là bệnh nhiễm khuẩn lây truyền qua vết cắn của ve, bọ chét mang vi khuẩn Borrelia. Người mắc bệnh có thể bị sốt, ớn lạnh, đau đầu, mệt mỏi kèm đau nhức cơ thể. Một số trường hợp xuất hiện ban đỏ lan rộng trên da.
Sốt màng não miền núi
Sốt màng não miền núi là bệnh nhiễm khuẩn do Rickettsia rickettsii gây ra và lây truyền qua vết cắn của ve nhiễm bệnh. Các triệu chứng thường gặp gồm sốt, ớn lạnh, đau đầu, đau nhức toàn thân, khó ngủ và phát ban,.... Khi nghi ngờ, người bệnh cần được thăm khám, điều trị sớm để hạn chế biến chứng nguy hiểm như suy thận, viêm não, viêm phổi,....
Rối loạn lưu thông máu
Khi lưu lượng máu đến cơ bắp bị suy giảm, các mô có thể không nhận đủ oxy và dưỡng chất cần thiết. Người bệnh thường cảm thấy đau hoặc mỏi ở chân khi đi lại, vận động. Tuy nhien, khi chuyển sang giai đoạn nặng, cơn đau có thể xuất hiện ngay cả khi nghỉ ngơi.
Tác dụng phụ của thuốc
Một số loại thuốc có thể gây đau cơ hoặc đau nhức toàn thân trong quá trình sử dụng. Chẳng hạn, thuốc Statin dùng để kiểm soát cholesterol có thể gây đau cơ ở một số người; thuốc kháng sinh nhóm Fluoroquinolone gây đau gân cơ, thuốc Fibrat gây đau cơ và hạ lipid máu,.... Nếu xuất hiện triệu chứng bất thường, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ và không tự ý ngừng thuốc nếu chưa được chỉ định.
Một số câu hỏi liên quan đến nhức mỏi toàn thân
Những ai có nguy cơ bị đau nhức toàn thân thường xuyên?
Người thường xuyên vận động nặng, mang vác nặng sẽ có nguy cơ đau nhức nhiều hơn. Bên cạnh đó nữ giới cũng dễ bị đau nhức hơn, đặc biệt ở độ tuổi từ 30 trở đi.
Có thể trị đau nhức bằng cách nào?
Tùy tình trạng bệnh mà người ta có thể áp dụng các phương pháp điều trị khác nhau, ví dụ điều trị bằng thuốc, vật lý trị liệu, massage, châm cứu, chườm nóng,.....
Tại sao bị đau nhức toàn thân khi đến tháng?
Đau nhức toàn thân khi có kinh nguyệt là hiện tượng khá phổ biến, thường xuất phát từ những thay đổi của nội tiết và các phản ứng của cơ thể như: chất Prostaglandin tăng cao, hội chứng tiền kinh nguyệt. Trường hợp khác xuất phát từ nguyên nhân bệnh lý như lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung, rối loạn tự miễn,.....
Phương pháp phòng ngừa đau nhức ê ẩm cả người
Để phòng ngừa chứng đau nhức toàn thân, người bệnh có thể áp dụng các phương pháp như:
- Uống đủ nước, bổ sung nhiều trái cây, rau xanh,....
- Cân bằng chế độ ăn bao gồm đạm, chất xơ, chất béo, vitamin, tinh bột.
- Duy trì lối sống khỏe mạnh, ăn ngủ nghỉ đúng giờ, ngủ đủ giấc, hạn chế căng thẳng.
- Hạn chế các chất kích thích, chất béo, đồ ăn dễ gây kích ứng.
- Tránh mang vác vật nặng, tập luyện thể dục thể thao đều đặn với cường độ phù hợp.
Kết luận
Có thể thấy đau nhức toàn thân là một hiện tượng thường gặp, xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như căng thẳng, viêm đa cơ, đau cơ xơ hóa, ảnh hưởng từ việc tập luyện cường độ cao,.... Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể khắc phục được bằng cách điều chỉnh lối sống, tập luyện nhẹ nhàng phù hợp với thể trạng như đạp xe đạp thể dục trong nhà, đi bộ hoặc chạy bộ trên máy, bơi lội,.... Tất nhiên, bạn cũng không thể bỏ qua các nguy cơ bệnh lý tiềm ẩn. Cần thăm khám ngay nếu phát hiện bất thường.
